1.1 Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Nedir?

Günlük yaşamda yaygın olarak kullanılan bilgisayarlar, cep telefonları, otomobiller, tıbbi cihazlar ve ev gereçleri başta olmak üzere tüm mühendislik ürünleri, belirli malzeme türlerinin tasarımı ve üretimi sonucunda ortaya çıkmaktadır. Bu malzemelerin atomik ve mikroyapısal özelliklerinden başlayarak üretim, şekillendirme, ısıl işlem ve performans davranışlarına kadar tüm süreçler metalurji ve malzeme mühendisliğinin temel çalışma alanını oluşturmaktadır.

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği; metaller, seramikler, polimerler, kompozitler ve ileri fonksiyonel malzemelerin üretim koşulları ile fiziksel, kimyasal ve mekanik özellikleri arasındaki ilişkileri inceleyen, disiplinler arası bir mühendislik dalıdır. Bu yönüyle tüm mühendislik alanlarının temelini oluşturan stratejik bir bilim ve teknoloji alanıdır.

1.2 Metalurji ve Malzeme Mühendisleri Ne Yapar?

Metalurji ve malzeme mühendisleri; havacılık ve uzay, savunma sanayii, enerji, otomotiv, biyomedikal, kimya, nanoteknoloji, elektronik ve haberleşme gibi ileri teknoloji gerektiren sektörlerin ihtiyaç duyduğu yüksek performanslı, yenilikçi ve sürdürülebilir malzemelerin tasarımı, geliştirilmesi ve üretimi üzerine çalışırlar.

Bu kapsamda mühendisler; malzeme seçimi, üretim proseslerinin optimizasyonu, karakterizasyon, kalite kontrol, arıza analizi ve Ar-Ge faaliyetlerinde aktif rol üstlenmektedir.

1.3 Bölümlerde Hangi Araştırmalar Yapılır?

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği alanı; hammaddeden nihai ürüne, üretimden geri kazanıma kadar uzanan çok disiplinli ve geniş bir araştırma yelpazesine sahiptir. Bölümlerde görev yapan akademik personel; temel bilimler ile mühendislik uygulamalarını bir araya getirerek hem bilimsel hem de endüstriyel problemlere çözüm üreten çalışmalar yürütmektedir.

Bu kapsamda gerçekleştirilen başlıca araştırma alanları şunlardır:

• Nanomalzemeler ve nanoyapılı kaplamalar: Nanoölçekli malzemelerin sentezi, yüzey kaplama teknolojileri, fonksiyonel ve akıllı kaplamalar ile aşınma, korozyon ve ısıl dayanımın iyileştirilmesine yönelik çalışmalar.
• Enerji üretimi ve depolamaya yönelik malzemeler: Batarya ve süperkapasitör malzemeleri, hidrojen depolama sistemleri, yakıt hücreleri, termoelektrik ve fotovoltaik malzemeler üzerine araştırmalar.
• Biyomalzemeler ve doku mühendisliği uygulamaları: İmplant malzemeleri, biyoseramikler, biyopolimerler, biyouyumlu ve biyobozunur malzemelerin geliştirilmesi; sağlık alanına yönelik yenilikçi çözümler.
• Polimer, seramik ve kompozit malzemeler: Yapısal ve fonksiyonel malzemelerin tasarımı, üretimi ve özelliklerinin iyileştirilmesi; hafif, yüksek dayanımlı ve özel amaçlı kompozit sistemlerin geliştirilmesi.
• Atık malzemelerin değerlendirilmesi ve geri dönüşüm teknolojileri: Endüstriyel atıklar, metal hurdaları, cüruflar, uçucu küller, cam ve seramik atıkları gibi ikincil kaynakların yeniden değerlendirilmesi; bu atıklardan katma değeri yüksek yeni malzemelerin üretilmesi ve döngüsel ekonomi odaklı çalışmalar.
• Sürdürülebilir malzeme geliştirme ve çevre dostu prosesler: Düşük enerji tüketimli üretim yöntemleri, karbon ayak izinin azaltılması, yeşil üretim teknolojileri ve çevresel etkilerin minimize edilmesine yönelik araştırmalar.
• İleri karakterizasyon teknikleri ve sayısal modelleme: SEM, TEM, XRD, DSC, TGA gibi ileri analiz yöntemleriyle malzemelerin mikroyapı ve özelliklerinin incelenmesi; hesaplamalı malzeme bilimi, modelleme ve simülasyon çalışmaları.

Bu araştırmalar; ulusal ve uluslararası projeler, sanayi iş birlikleri, bilimsel yayınlar ve lisans–lisansüstü tez çalışmaları ile desteklenmekte olup, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği bölümlerinin bilimsel üretkenliğini ve toplumsal katkısını güçlendirmektedir.

1.4 Metalurji ve Malzeme Mühendisleri Nerelerde Çalışabilir?

• Savunma sanayii (TUSAŞ, ASELSAN, ROKETSAN vb.),
• Enerji sektörü (BOTAŞ ve ilgili kamu/özel kuruluşlar),
• Otomotiv sanayii,
• Demir-çelik ve döküm sanayii,
• Cam, seramik ve yapı malzemeleri sanayii,
• Polimer, kauçuk ve kompozit üretim tesisleri,
• Elektronik ve beyaz eşya sektörleri

başta olmak üzere çok sayıda endüstriyel kuruluşta görev alabilmektedir. Bunun yanı sıra üniversitelerde akademisyen, teknokentlerde ve araştırma merkezlerinde Ar-Ge mühendisi veya kamu kurumlarında uzman mühendis olarak istihdam edilmektedirler.